skip to main content
Türkiye'de GE Havacılık ve Uçak Motorları

Türkiye'de GE Havacılık ve Uçak Motorları

Havacılık alanında Türkiye'yi daha ileri taşımak ve uçaklarına güç verecek uçak motorları üretmek için General Electric yerel inovasyon ve iş gücünü kullanıyor.

GE uçak motorlarının sürekli, sorunsuz ve güvenli çalışmasını sağlamak üzere Gebze'de bulunan Türkiye Teknoloji Merkezi’nde AR-GE çalışmaları yürüten yaklaşık 400 yetenekli Türk mühendis, hem GE müşterileri hem de yerel inovasyon açısından büyük önem taşıyor. GE’nin Tusas Motor Sanayii (TEI) ile Ar-Ge, yeni uçak motorları teknolojilerinin tasarım ve geliştirilmesi, üretim ve servis teknolojileri ve yazılım alanında ortaklığı olan merkezde bugüne kadar 10 milyon doların üzerinde yatırım gerçekleştirilde ve 5 milyon saat mühendislik uygulandı.Bu yatırım ve çalışma, GE’nin Türkiye’de altyapı geliştirme, bilgi paylaşımı ve yerel araştırmaları teşvik etmeye odaklanan taahhüdünün de bir parçası.

GE Havacılık'ın ticari ve askeri uçak, gemi ve endüstriyel motorlarının tasarım ve teknolojisini geliştirilmesine üzerine faaliyet gösteren merkez, GE ve ortak girişim şirketi CFM International tarafından üretilen motorlarla uçan dünyanın her tarafındaki uçaklarda kullanılan yeni tasarımlara ve teknolojilere katkıda bulunuyor.

Tedarik zincirinde kullanılmak üzere üretim ve yazılım teknolojileri üzerine çalışan ekipler, endüstriyel internet uygulamaları ile dünya çapındaki atelyelerin operasyon verilerini birleştirip analiz ediyor. Karmaşık parçaları daha az sayıda bileşen kullanarak üretebilmek üzere, farklı malzemelerle katmanlı imalat teknolojileri geliştiriyor.

Uçak Motoru Parçalarının Kaplaması Uçuş Ömrünü Etkiliyor

GE Havacılık’ın global olarak yalnızca TTC’de bulunan Kaplama Merkez Laboratuvarı ise kaplama uygulanan uçak motoru parçalarının, uçuş ömrünün uzun süreli olması için yeni kaplama test metodlarının geliştirildiği Ar-Ge çalışmalarına odaklanıyor.

Laboratuvarda geliştirilen teknolojilerin ve yöntemlerin, Avrupa ve Uzak Doğu’da 20’yi aşkın ülkeye ve ABD’ye ihraç ediliyor. GE Havacılık’ın dünya çapında tek kaplama, test ve karakterizasyon merkezi olan labotaruvar, GE’nin havacılık tedarik zinciri içinde Türkiye'yi çok önemli bir konuma yerleştiriyor.

Mühendislerimiz Türkiye Teknoloji Merkezi'nde uçak motorlarında uçuş güvenliği sağlamak amacıyla kullanılan kaplamaların uygun yöntemlerle test edilmesi amacıyla farklı test methodları üzerine çalışıyor.

Uçak Motoru Endüstrisi için TUSAŞ'la İşbirliği

TUSAŞ (Türk Havacılık ve Uzay Sanayi A.Ş.), GE, Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı ve Türk Hava Kurumu’nun ortak girişimi olan TEI, Türkiye’de modern bir uçak motoru endüstrisinin kurulması, işletilmesi ve idamesi konularına odaklanıyor. TEI, 1985’teki kuruluşundan bu yana çok hızlı bir büyüme gösterdi. TEI’nin operasyonları birçok ticari ve askeri hava aracı programı kapsamında 38 farklı motor için 800’den fazla çeşit ileri teknoloji ürünü parça ve modülün üretimini, bunun yanında motor montajı ve belli motor tipleri için test, bakım onarım ve revizyon hizmetlerini kapsıyor. TEI, 1500’ü aşkın çalışanıyla bugün özgün geliştirme projelerinde de yer alıyor.

Onarım Teknolojileri Geliştirme Merkezi

teknoloji geliştirme merkezi

General Electric, dünyada sadece 3 noktada bulunan ‘Mükemmeliyet Merkezleri’nden dördüncüsünü TEI işbirliği ile‘Onarım Teknolojileri Geliştirme Merkezi’ olarak 2012 yılında 5 milyon dolarlık bir yatırım ile Gebze’de faaliyete geçirdi.

Merkezde, ileri kaynak ve robot teknolojileri kullanarak dünya çapındaki GE Onarım Merkezleri’nde uygulanan mevcut süreçlerinin optimizasyonu sağlanıyor ve yeni onarım yöntemleri geliştiriliyor. Burada geliştirilen çözümler karmaşık yapıdaki ve pahalı uçak ve gaz türbin motor parçalarının hem ömrünü uzatıyor hem de performansını artıyor.

Küresel Pazar için Yerel Üretim

2013 yılında, GE ve TEI, GE Havacılık ve Fransız firması Snecma’nın ortak girişimi olan CFM International için Türkiye’de blisk (yekpare kanatçık ve diski) üretimine yönelik bir sözleşme imzaladı. TEI bu anlaşma sonucunda LEAP motorları için blisk üreten ihtisaslaşmış bir tesis haline geldi.

LEAP jet motorları, tek parça metalden üretilen kanatçıklı disklerin (blisk) kullanımı ile motorun yakıt verimini artırırken, ağırlığını da azaltıyor. TEI imzalanan uzun vadeli sözleşme çerçevesinde Eskişehir’deki tesisinde, yüksek teknolojik üretim ve donanımlı işgücü kapasitesini kullanarak, 5 değişik kademe blisk üretimi yapıyor. Bu anlaşma, TEI’nin mevcut havacılık sanayi için parça üretimi, icin mevcut gelişmiş teknolojik gücünü daha da üst seviyeye taşıyarak onu GE’nin yeni nesil LEAP ve GENx motorları için dünyanın en büyük tedarikçisi yaptı.

Türk Genel Maksat Helikopterinin Motoru Üretimi

uçak motoru

Sikorsky lisansı ile TAI tarafından üretilen T-70 model Genel Maksat helikopterlerinde kullanılan GE’ye ait T700-GE-701D turboshaft motoru Türkiye’de TEI tarafından lisans altında T700-TEI-701D motoru ismiyle yerel olarak üretiliyor. TEI, bu proje kapsamında ilk kez böyle güçlü bir askeri turboşaft motorunun montaj, muayene ve test (AIT) operasyonlarının tamamını ve parça üretiminin %50’den fazlasını gerçekleştirerek yerli kullanıcılara temin ederken aynı zamanda bu hizmeti diğer ülkelere satılacak T-70 helikopterleri üzerinde ihraç edebiliyor.

Uçak Motorları

En son teknoloji ürünü GE9X uçak motoru, GE uçak motorları ailesinin en yeni üyesidir. Boeing’in yeni geniş gövde uçagı olan 777X için özel olarak tasarlanan bu ultra-verimli motorun üretiminde ileri teknolojiler ve malzemelerden yararlanılmıştır. Bir rekor olan 27:1'lik sıkıştırma oranı ile kompresor ve son teknoloji 3D aerodinamik tasarımına sahip olan Turbin, bu motorun GE'nin yakıt verimliliği en yüksek geniş gövde uçak motoru olmasını sağlıyor.

final1.mp4

GE90 Uçak Motoru

uçak motoru

84.700 libre itiş gücüne sahip olduğu ilk olarak 1995'te sertifiye edilen GE90 motoru, kendinden önceki uçaklara kıyasla daha uzağa, daha hızlı ve daha verimli uçma kabiliyetine sahip daha gelişmiş Boeing 777 uçağına güç sağlıyor. Bu motor, beş farklı Boeing 777 tip uçağında kullanılıyor.

127.000 libre itiş gücüne sahip GE90-115B ise dünyanın en güçlü uçak motorlarından biridir.

GE’nin ulusal düzeyde lider havayolu şirketi Türk Hava Yolları ile ilişkisi, filosunu güçlendirmek üzere, 1984 yılında ilk CF6-80A model uçak motorunu temin etmekle başladı. Bugün bu işbirliği artarak devam etmekte olup, GE90-115B motorları THY filosunun halen ucan ve siparisi verilmis olan toplam 32 adet Boeing 777-300ER uçağına güç veriyor ve vermeye devam edecek. GE90-115B motorlarını kullanarak Türk Hava Yolları, yakıt tüketimini ve sera gazı etkilerini azaltıyor.

LEAP- 1A ve -1B Uçak Motoru

GE Aviation ve Fransız Snecma'nın ortak bir girişimi olan CFM tarafından geliştirilen LEAP – 1A ve -1B uçak motorları, bugünün en iyi CFM motoruna kıyasla %15 daha az yakıt tüketimi, %15 daha az CO2 emisyonu ve nitrojen oksidi emisyonunda da %50 azalma sağlıyor.

Türkiye’nin lider düşük maliyetli havayolu Pegasus Havayolları, CFM International’ın gelişmiş LEAP – 1A motorunu, 75’i kesin 25’i opsiyonlu olmak üzere sipariş verilmiş toplam 100 yeni A320neo/A321neo uçak filosuna güç vermek için seçti.

Uçak Motor Bakım Servisleri:

TEI, Türk Genel Maksat Helikopteri Projesi kapsamında kendi model numarası ile üretilmiş motorlar için satış sonrası destek sorumluluğuna ek olarak, Türk Silahlı Kuvvetleri'nin envanterinde bulunan tüm GE T700 motorlarıiçin bakım, onarım ve revizyon (MRO) çalışmalarını yürütüyor ve aynı zamanda uluslararası T700 kullanıcılarına da hizmet veriyor.

TEI halihazırda GE- F110 askeri turbofan motorları AIT (Son Montaj ve Test) ve MRO kabiliyetine sahip ve uluslarası kullanıcılara hizmet veriyor.

İletişim Bilgileri:

GE Havacılık

İsmail Sami Özdemir
Bölge Satış Genel Müdürü

0850 2104343

Global Aviation Sitesi